Annie M.G. Schmidt wist het al: die arme juffrouw Scholten was helemaal gesmolten, op de Dam. Heet was het vroeger dus ook. Maar zo extreem als deze zomer? Nee.
De transitie in de bouw blijft moeizaam, zeker met het zwalkende beleid uit Den Haag. Maar waar de overheid hapert, geven natuur en geopolitiek gas. Nog nooit ging de elektrificatie zo hard: warmtepompen, zonnepanelen en thuisbatterijen vliegen de winkel uit, al zal netcongestie de vaart er ongetwijfeld weer wat uithalen. De extreme hitte, gecombineerd met heftige onweersbuien, zet veel in beweging. In West-Afrika kennen ze dit klimaat overigens al lang.
En toch wringt er iets. We willen alles weer met techniek oplossen. Sommigen zeggen dat we normen stapelen; ik denk eerder dat we niet slim genoeg zijn in reduceren.
Als bouwer werk ik ook in Afrika, en daar zie ik de kwaliteit van bouwen met aarde. Natuurlijk ventileren onder een tropendak, kleinere ramen, werken met schaduw en met het temperatuurverloop in de massa van het materiaal. Leembouw en biobased bouwen gaan bovendien uitstekend samen, kijk maar naar onze eigen vakwerkhuizen: hout, leem en een biobased vulling. Die combinatie is altijd al logisch geweest, en regelt en passant de vochtbalans tussen hout, leem en de lucht in de woning.
Zo kunnen we toe met veel minder installaties. Installaties die in de woningbouw inmiddels buitenproportioneel zijn geworden en een groot deel van het financiële budget opslokken en intussen ook van het CO₂-budget.
Kortom: iedereen een fijne, warme vakantie en wat bezinning, om daarna met dubbele energie door te pakken met de transitie in de bouw. En laten we vooral niet wachten op de overheid. Anders zijn we straks allemaal gesmolten. Als een pakje boter, op de Dam.