De Doggershoek moet dicht, zegt de minister. Acht jaar na oplevering en drie jaar na een uitbreiding, moet het allemaal anders. Dertig kilometer verderop wordt nu een nieuwe jeugdinrichting gebouwd. LEVS is verbaasd over de manier waarop de overheid met 45 miljoen aan vastgoed omspringt.

Per 1 januari mogen jongeren die door de strafrechter tot een behandelstraf zijn veroordeeld niet meer in dezelfde inrichting worden behandeld als jongeren die onder toezicht zijn geplaatst wegens een ernstige gedragsstoornis. De ministeries van Justitie en Jeugd en Gezin bewandelen sindsdien ieder hun eigen pad, met de voorgenomen sluiting van drie instituten van Justitie tot gevolg. Eén daarvan, RIJ de Doggershoek in den Helder, is door LEVS ontworpen voor beide groepen. “We begonnen met het ontwerp voor 120 plaatsen in 1997, het project werd opgeleverd in 2002 en nog eens uitgebreid tot 168 plaatsen in 2006.”

Vijf jaar lang is gewerkt aan optimale, flexibele en toekomstgerichte voorzieningen voor deze kwetsbare jongeren, die – of ze nou gestraft of onder toezicht zijn geplaatst – vergelijkbare huisvesting nodig hebben. Met een ruime marge op de geldende voorschriften van destijds. De Doggershoek is bij uitstek een voorbeeld van een flexibel ontwerp, met veertien paviljoens voor verschillende ‘categorieën’ jongeren, opgezet als een open dorp waar zoveel mogelijk een normale leefwereld wordt nagebootst. Het ontwerp biedt maximale openheid binnen de beperking van opsluiting. Hierdoor is een optimale behandeling met kans op succesvolle terugkomst in de samenleving mogelijk.

“Het schetst onze verbazing dat drie jaar na een met spoed gerealiseerde uitbreiding, het gebouw niet meer voldoet volgens Den Haag. Sterker nog: dat dertig kilometer verderop een nieuw gebouw wordt neergezet voor de onder toezicht geplaatste jongeren met vergelijkbare uitgangspunten. Nu door het ministerie van Jeugd en Gezin. Dit roept vragen op. Niet alleen in de Tweede Kamer, maar ook bij ons.” De bouwkosten van De Doggershoek zijn zeer hoog , gezien de complexe problematiek en de hoge veiligheidsvoorzieningen. Kan de overheid het zich permitteren zo’n kostbare investering teniet te doen omdat de denkbeelden over de behandeling iets veranderd zijn? Heb je daadwerkelijk een ander gebouw nodig om een gewijzigde gedachte te realiseren? Als voor elk voortschrijdend inzicht binnen 8 jaar een nieuw omhulsel nodig zou zijn, dan slaan we in Nederland flink de plank mis op heel veel andere terreinen. Neem eens een kijkje in onze schoolgebouwen.

Kortom: hoe duurzaam ben je als overheid? En hoe geloofwaardig als opdrachtgever? Voor de beroepsgroep van architecten is het natuurlijk prachtig: er mag weer wat nieuws gebouwd worden. Maar klopt het wel wat hier gebeurt? Noem het luxe, noem het een blinde vlek, noem het een politieke strijd tussen twee ministeries. LEVS zit nog wel met een laatste vraag. Een gesloten jeugdinrichting is nog niet weg; wat zullen we ermee doen? Grote berg zand erover?


Zie ook de andere berichten van Nieuws met LEVS 2/2010:
1 Hoog boven Roombeek
2 Internationale stedenbouwkundige competitie
4 Wonen in een ronde trommel